Αρακάς ο λαδερός! Ένας… φίλος στο πιάτο μας

Η πριγκίπισσα έφτασε το βράδυ στο παλάτι. Είχε χάσει τη συνοδεία της μέσα στην καταιγίδα που άρχισε ξαφνικά. Ζήτησε να την φιλοξενήσουν.
«Είμαι πριγκίπισσα» είπε.
« Αληθινή πριγκίπισσα;».
«Ναι!» απάντησε αυτή.
Η βασίλισσα δεν την πίστεψε, όμως για να σιγουρευτεί, κάλεσε τις καμαριέρες και τους είπε:
«Θα βάλετε τα πιο χοντρά μας στρώματα στο κρεβάτι και από πάνω τα πιο μαλακά παπλώματα. Κάτω, κάτω, θα βάλετε αυτό το μπιζέλι»…
Και έβγαλε από το κομψό τσαντάκι της ένα καταπράσινο ξερό μπιζέλι και τους το έδωσε. Αυτές έκαναν όπως τους είπε η βασίλισσα και ετοίμασαν το δωμάτιο για την πριγκίπισσα.

Η πριγκίπισσα έκανε μπάνιο, έφαγε με όρεξη την πεντανόστιμη μπιζελόσουπα μαζί με το βασιλιά, τη βασίλισσα και το μονάκριβο γιο τους, τον νεαρό όμορφο πρίγκιπα. Μετά κουρασμένη έπεσε να κοιμηθεί . Κοιμήθηκε χαμογελαστή και ονειρεύτηκε μια βροχή από μπιζέλια…

Αρακάς Λαδερός - 22

Το παραπάνω είναι ένα απόσπασμα από το αγαπημένο παραμύθι του Χαν Κρίστιαν Άντερσεν. Όταν το διάβαζα μικρή με καταλάμβανε μια ειρωνική διάθεση απέναντι στην κακομαθημένη πριγκίπισσα που ακόμα και ένα τόσο δα μπιζελάκι, τοποθετημένο κάτω από μια ντουζίνα στρώματα ήταν ικανό να την ενοχλήσει τόσο ώστε να χάσει τον ύπνο της… Ωστόσο καθόλου δεν την ενόχλησε όταν κάθισε και γεύτηκε την πεντανόστιμη μπζελόσουπα. Ίσως γιατί είχε δίπλα της το πεντάμορφο βασιλόπουλο. Πάντα, ακόμα και στα παραμύθια, μια καλή παρέα γίνεται αιτία να βλέπουμε τα πράγματα με άλλο μάτι.

Ο αρακάς είναι όσπριο και όχι λαχανικό όπως νομίζουν οι περισσότεροι και αν σας μπερδεύει το διπλό όνομα αρακάς-μπιζέλι, ξεκαθαρίζω ότι πρόκειται για το ίδιο πράγμα, μόνο που μπιζέλι συνήθως αποκαλούμε το αποξηραμένο φασολάκι της μπιζελιάς ενώ αρακά το φρέσκο. Όμως οι… αμφιβολίες για τον αρακά σταματούν εδώ καθότι δεν νομίζω να υπάρχει κανείς που να αμφιβάλλει για τις γευστικές του ιδιότητες και κυρίως για τη μεγάλη θρεπτική αξία του, που τον κάνουν πραγματικό φίλο του οργανισμού μας. Έναν πραγματικά καλό φίλο στο πιάτο μας. Είναι σπουδαία πηγή βιταμίνης Α, Β1 και C. Οι φλούδες του αρακά είναι πλούσιες σε χλωροφύλλη, σίδηρο και ουσίες που ρυθμίζουν το ασβέστιο. Ο αρακάς είναι ελαφρά διουρητικός. Ανακουφίζει από τους πόνους του έλκους στομάχου, γιατί συμβάλλει στην εξουδετέρωση των γαστρικών υγρών. Στην ομοιοπαθητική χρησιμοποιούν ένα βάμμα από ώριμους σπόρους κατά των ασθενειών του νωτιαίου μυελού, της σπαστικής παραλύσεως, της μυελίτιδος και της κατά πλάκας σκλήρυνσης.

Ο αρακάς σαν φυτό δεν αγαπάει τη ζέστη. Αντέχει και ευδοκιμεί στο κρύο. Η συγκομιδή του γίνεται την άνοιξη . Τότε εμφανίζεται στις λαϊκές υπέροχος με λαμπερό χλωροπράσινο χρώμα. Ο φρέσκος αρακάς εξωτερικά μοιάζει με φρέσκο φασολάκι και στο εσωτερικό του έχει τουλάχιστον πέντε ολοστρόγγυλους σπόρους Οι πράσινες μπίλιες που κρύβονται μέσα στα τρυφερά φασολάκια τους μεταμορφώνονται σε υπέροχα πιάτα με ανοιξιάτικα αρώματα. Τον φρέσκο αρακά όταν είναι στην εποχή του και δεν τον χάνουμε με τίποτα. Ακόμα κι αν μας κουράζει η διαδικασία του καθαρίσματος. Είναι γλυκός, τρυφερός, ευκολόβραστος. Όμως είναι πάρα πολύ σύντομη η εποχή καρποφορίας του (2-3 εβδομάδες) και καλά-καλά δεν προλαβαίνουμε να τον φάμε φρέσκο. Έτσι αναγκαζόμαστε να καταφύγουμε στη λύση του κατεψυγμένου που είναι επίσης νόστιμος και φθηνότερος. Ο αρακάς ταιριάζει πολύ με τον άνηθο, το δυόσμο, και τα καρότα. Και όταν μαγειρεύονται μαζί, κάνουν ένα από τα πιο ωραία λαδερά φαγητά της ελληνικής κουζίνας…

Τι θα χρειαστείτε:

– 1 φλυτζ. ελαιόλαδο έξτρα παρεθένο
– 1½ κρεμμύδι ξερό
– 2 σκελίδες σκόρδο
– 1 πιπεριά κέρατο
– 3-4 φρέσκα κρεμμυδάκια
– 2 καρότα μέτρια
– 1 κιλό αρακά φρέσκο ή κατεψυγμένο
– 1 κουτί ντοματάκια ή τρεις ντομάτες ώριμες
– 1 φλυτζ. μυρωδικά άνηθος, μαϊντανός, φυλλαράκια δυόσμου, όλα ψιλοκομμένα
– Αλάτι, πιπέρι
– Νερό ζεστό

Πώς θα το φτιάξετε: Συνεχίστε την ανάγνωση Αρακάς ο λαδερός! Ένας… φίλος στο πιάτο μας

Ρεβυθόσουπα… υπέροχη, χειμώνα, καλοκαίρι!

Η σχέση μου με τα ρεβύθια ήταν παιδιόθεν η χειρότερη που μπορούσε να είναι. Άκουγα ρεβύθια και ανακατεύονταν το στομάχι μου. Ίσως γιατί στο σπίτι μας δεν τα μαγειρεύαμε καθόλου. Πίεσα τον εαυτό μου να τα δοκιμάσει, σε φιλικό σπίτι για να μην προσβάλλω την οικοδέσποινα και η έκπληξή μου ήταν θετικότατη. Γύρισα στο σπίτι και την επόμενη, προς έκπληξη σύμπασας της οικογένειας, σέρβιρα ρεβύθια. Μετά τα πρώτα αποδοκιμαστικά σχόλια, τα μπλιαχ γιαχ και άλλα, τέτοιου είδους επιφωνήματα απέχθειας, «θα κάνουμε το στομάχι μας πέτρα και θα τα δοκιμάσουμε» μου είπαν και τα δοκίμασαν. Τους άρεσαν και μάλιστα πολύ. Έκτοτε τα μαγειρεύω και όχι με έναν αλλά με πολλούς τρόπους τους οποίους έχω σκοπό να σας τους κάνω γνωστούς εν ευθέτω χρόνω.

Ρεβυθόσουπα - 1

Σούπες λευκές και κόκκινες, γιαχνί, φούρνου, ρεβυθοκεφτέδες , κρύες σαλάτες με κρεμμύδι και μαϊντανό, χούμους με ταχίνι και ελαιόλαδο και άλλα… Ναι, ναι , τόσους πολλούς τρόπους κατανάλωσης έχουμε για το ταπεινό ρεβύθι, τον αρχαίο ερέβυνθο, μια ταπεινότητα που αντανακλάται στις λαϊκές ρήσεις και τα κλασσικά παραμύθια, όπως εκείνο του κοντορεβυθούλη, που άφηνε πίσω του ρεβύθια για να μην χάσει το δρόμο στο πυκνό δάσος ή τις γλυκύτατες φωνές της Βάσιας Ζήλου και του Σταμάτη Κραουνάκη εκεί στις αρχές του ΄80…

Δυο κουκιά , δυο κουκιά , κι άλλα δυο ρεβύθια,
στο καζάνι μια βραδυά, λέγαν παραμύθια.
Πέρασε και η φακή, κάθησε κι εκείνη,
κι από πάνω ο μάγειρας το καπάκι κλείνει!

Ρεβυθόσουπα - 30

Καταναλώνω τα «ξεχασμένα» για πολλούς από εμάς ρεβύθια, σημαίνει ότι παίρνω εξαιρετικής ποιότητας φυτικές πρωτεΐνες, με ευεργετικά οφέλη για τη διατροφή και την υγεία. Για τούτο και πολλά έθνη ανατολικά της Μεσογείου έκαναν το ρεβύθι κύριο πιάτο. Η αξία του έφτασε ως την Ινδία, σ’ αυτόν τον αναδυόμενο καταναλωτικό γίγαντα που σύντομα θα ξεπεράσει το πληθυσμιακό μέγεθος της Κίνας. Εκεί στην Ινδία τα ρεβύθια είναι κύρια πηγή πρωτεϊνών. Έγιναν το «κρέας των φτωχών» της γης. Ειδικά για τους πληθυσμούς που λόγω θρησκείας απαγορεύεται η κατανάλωση βόειου και χοιρινού κρέατος, τα ρεβύθια έχουν γίνει πλέον εθνικό διατροφικό τους συστατικό.

Ρεβυθόσουπα - 11

Σε αυτό οφείλεται και η επισταμένη έρευνα του ρεβυθιού στην Ινδία. Μια έρευνα που οδήγησε στη βελτίωσή του ύστερα από πολλές διασταυρώσεις μεταξύ ποικιλιών και ειδών. Έτσι δημιουργήθηκαν και νέες ποικιλίες όπως το κίτρινο ρεβύθι, πορτοκαλί ρεβύθι ή μωβ ρεβύθια, που ήδη καλλιεργούνται στη χώρα μας και ανεβάζουν ακόμα πιο ψηλά τη διατροφική τους αξία. Ρεβυθόσουπα, λοιπόν με ρεβύθι καστοριανό οικολογικό και βραστερό όσο δε γίνεται… Συνεχίστε την ανάγνωση Ρεβυθόσουπα… υπέροχη, χειμώνα, καλοκαίρι!

Γλυκό βύσσινο, βυσσινάδα, λικέρ… Με ένα σμπάρο τρία τρυγόνια

Πιστεύω, φίλες μου,  πως η βυσσινάδα, μαζί με τη λεμονάδα, είναι τα καλύτερα σπιτικά αναψυκτικά!  Και το γλυκό βύσσινο, με το βελούδινο σιροπάκι του, ένα από τα πιο εύγευστα γλυκά κουταλιού. Λεμόνια βρίσκουμε σχεδόν όλο το χρόνο, βύσσινα όμως μπορούμε να βρούμε μόνο τώρα, Ιούνιο-Ιούλιο, γι αυτό πρέπει να βιαστείτε.  Εαρινό ηλιοστάσιο,  σήμερα, αρχή καλοκαιριού λέγανε οι παλιοί. Αυτό το γλυκό το έφτιαχνε ανέκαθεν, η γιαγιά Αθηνά, τέτοια εποχή μιας και τα βύσσινα περίσσευαν στο χωριό, τότε που σχεδόν κάθε σπίτι είχε και τη δική του βυσσινιά.

Όταν ωρίμαζαν τα βύσσινα και κρέμονταν ανάμεσα στα καταπράσινα φύλλα,  ώριμα, ώριμα, βαθυκόκκινα προκλητικά, η γιαγιά, έδινε το σύνθημα και   εμείς , παιδιά τότε, σκαρφαλώναμε, σαν αίλουροι  στα κλαδιά,  και  αφού γευόμασταν λαίμαργα τον ξινόγλυκο καρπό και πασαλείβαμε το πρόσωπό μας με τους χυμούς του, γεμίζαμε την ποδιά μας και την αδειάζαμε στη μεγάλη μπακιρένια κατσαρόλα,  που η γιαγιά τη χρησιμοποιούσε μόνο για να φτιάχνει γλυκά κουταλιού. Μετά,  άρχιζε η ιεροτελεστία του καθαρίσματος των κουκουτσιών με την ….παραμάνα.

Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 3

Από τότε, δεν μπορώ να σκεφτώ καλύτερο ξύπνημα, τώρα το καλοκαίρι, μετά το γλυκό μεσημεριανό ύπνο, από ένα ποτήρι παγωμένη βυσσινάδα.  Ούτε καλύτερο τονωτικό  από ένα ποτηράκι μυρωδάτο λικέρ. Αλλά και η ώρα του καφέ, άλλαζε διάσταση όταν συνοδευόταν από ένα πιατάκι με αυτό το εκθαμβωτικό σε χρώμα και  ανεπανάληπτη γεύση, γλυκό. Επίσης δεν μπορώ να σκεφτώ τίποτα πιο μεγαλοπρεπές,  από ένα  παγωτό κρέμα,  περιχυμένο με γλυκό βύσσινο. Απίστευτη χρωματική αντίθεση του βαθυκόκκινου, πάνω στην χρυσοκίτρινη κρέμα, στολισμένη εδώ κι εκεί με τραγανά βυσσινάκια!

Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 30

Το μεγάλο μυστικό  για ένα πετυχημένο γλυκό βύσσινο και κατά συνέπεια της βυσσινάδας, αλλά και του λικέρ  είναι,  πώς θα καταφέρεις να πετύχεις  να παραμείνει  το χρώμα  έτσι όπως το πετύχαινε πάντα η γιαγιά Αθηνά, λαμπερό  και κρυστάλλινο και  να μην περάσει σε πιο καφέ αποχρώσεις. Συνήθως το γλυκό σκουραίνει όταν παραβράσει και καραμελώσουν τα σάκχαρά του. Όταν  πάλι,  το σταματήσετε νωρίτερα απ’ ότι πρέπει , το χρώμα του είναι ξεπλυμένα φωτεινό και το σιρόπι υδαρές. Αν όμως το κατεβάσετε από τη φωτιά τη σωστή στιγμή, τότε ακριβώς που  η σταγόνα από το σιρόπι δεν θα απλώνει στο πιάτο θα έχετε ένα γλυκό απόλυτα πετυχημένο. Σας προτείνω λοιπόν να κάνετε το  τεστ  του «δεσίματος».

Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 40

 Αφού ξαφρίσετε προσεχτικά το γλυκό, φροντίστε να έχετε  δίπλα σας ένα λευκό πιάτο όπου επάνω θα στάξετε την τελευταία σταγόνα σιροπιού που θα στάξει  από την ξύλινη κουτάλα.  Ελέγξτε το χρώμα του σιροπιού αλλά και το πόσο απλώνει. Σε τακτά διαστήματα κάντε το ίδιο τεστ παρατηρώντας  τον κόμπο του σιροπιού, που σιγά σιγά  αρχίζει και αποκτά ύψος. Όταν το δέσιμο φτάσει στην πυκνότητα της τέταρτης σταγόνας, όπως  στη φωτογραφία, βγάλτε το γλυκό από τη φωτιά και βάλτε το στα βαζάκια.

Γλυκό Φράουλα - 14Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 42

Θυμάμαι ότι η γιαγιά Αθηνά  χρησιμοποιούσε πάντα μια  ξύλινη κουτάλα στα γλυκά κουταλιού, που την ονόμαζε  «μαρμελαδοκουτάλα». Κανείς  δεν τολμούσε να   χρησιμοποιήσει  αυτήν την κουτάλα για άλλη χρήση. «Το ξύλο» έλεγε, «απορροφά μυρωδιές». Επίσης, η ξύλινη κουτάλα ήταν για τη γιαγιά Αθηνά, δείκτης για το σωστό δέσιμο του γλυκού, γιατί  το ξύλο απορροφά το ζεστό υγρό και όταν το σιρόπι είναι ακόμα υδαρές, βγάζοντας την κουτάλα, το ξύλο δείχνει σχεδόν στεγνό. Όταν το σιρόπι έχει δέσει, το ξύλο της κουτάλας έχει αποκτήσει ένα λούστρο, το οποίο δεν απορροφάται, ακόμα κι αν είναι καυτό το σιρόπι…

Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 27

Αν σας αρέσουν τα γλυκά από φρούτα η διαδικασία είναι πάνω κάτη η ίδια. Δειτε και τις συνταγές για γλυκό βερίκοκο, γλυκό κυδώνι, γλυκό φράουλα, γλυκό σύκο, γλυκό πορτοκάλι ή γλυκό ακτινίδιο

Υλικά:

– 2 κιλά βύσσινα
– 1 κιλό ζάχαρη (δύο κιλά αν το θέλετε πιο γλυκό)
– Χυμός δύο λεμονιών
– 1 βανίλα (προαιρετικά)

Εκτέλεση:

Γλυκό βύσσινο - λικέρ βύσσινο - βυσσινάδα - 2

Συνεχίστε την ανάγνωση Γλυκό βύσσινο, βυσσινάδα, λικέρ… Με ένα σμπάρο τρία τρυγόνια

Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το… θερμιδοφόρο

Τώρα για να λέμε αλήθειες, αν αποφασίσετε να μαγειρέψετε παστίτσιο, πρέπει να το πάρετε απόφαση, πρώτον ότι θα κουραστείτε λιγουλάκι γιατί, μεταξύ μας, είναι ένα φαγητό μπελάς – τρεις κατσαρόλες και ένα ταψί και μερικά άλλα ψιλολόγια για καθάρισμα, δεν είναι και μικρό πράγμα- και δεύτερον ότι θα βάλετε στη μπάντα τις λάιτ εκδοχές, τις δίαιτες, το μέτρημα θερμίδων και τα συναφή, διότι δίαιτα και παστίτσιο δεν συμβιβάζονται. Ή που θα το μαγειρέψεις όπως πρέπει, πλούσιο πλούσιο ή που μην το μαγειρεύεις καθόλου. Διότι θα το πω και αμαρτίαν ουκ έχω, το παστίτσιο είναι μεν μπελάς αλλά ωραίος μπελάς, γευστικά υπέροχος μπελάς, απολαυστικός μπελάς, μπελάς που λες μακάρι παναγίτσα μου να ήταν έτσι όλοι του κόσμου οι μπελάδες.

Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το... θερμιδοφόρο - 31

Το παστίτσιο το… θερμιδοφόρο παίζει κι έναν μυστήριο, ανεξήγητο, συμβολικό ρόλο στη ζωή της Ελληνίδας. Αποτελεί, μάλλον λόγω της πολυπλοκότητά του και ένα τεστ, ας πούμε, αξιοσύνης, που αν δεν καταφέρεις και το περάσεις, μέχρι που και ο…. γάμος σου, πάει περίπατο. Αυτό το κατάλαβα προχθές όταν άκουσα χωρίς να το θέλω κάτι σκόρπιες κουβέντες από το κουτσομπολιό που είχε στηθεί στο απέναντι μπαλκόνι. «Τι λες Κούλα μου; Χώρισε η Λέτα; Εμ βέβαια πώς να μην χώριζε… Καλέ αυτή ούτε ένα παστίτσιο της προκοπής δεν ήξερε να κάνει. Είδε και απόειδε ο άνθρωπος και τη χώρισε».

Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το... θερμιδοφόρο - 32

Και αν αυτά έπαθε η καημένη η Λέτα, δείτε τώρα τι παθαίνω εγώ όταν αποφασίζω να μαγειρέψω παστίτσιο. Τι συνειρμοί ανακαλούνται από τα βάθη του νου μου: Η σχέση της γιαγιάς μου Αθηνάς με το παστίτσιο ήταν από την πρώτη στιγμή της γνωριμίας τους εχθρικές. Το παστίτσιο ήρθε σχετικά αργά στην κουζίνα μας μαζί με τον μουσακά οπότε, η καημένη η γιαγιάκα μου, συνηθισμένη στην λιτή καθημερινότητά μας δεν μπορούσε να χωνέψει το γεγονός ότι τόσα πολλά υλικά μπορούν να ξοδευτούν για να μαγειρευτεί ένα μόνο φαγητό που το λένε παστίτσιο. Όταν λοιπόν η μαμά μου άρχισε να το μαγειρεύει αυτή αρνούνταν να υποκύψει στις προκλήσεις μια σπάταλης μαγειρικής. Ούτε καν το δοκίμαζε. Έβραζε το μακαρονάκι της, το ράντιζε με λίγο σκορδόλαδο, πάντα μετρημένο με το κουτάλι, έτριβε και λίγη κατσικίσια φετούλα, πετούσε και δυο τρία φυλλαράκια μυρωδάτο, φρεσκοκομμένο δυόσμο από το κηπάκι μας και όλα καλά όλα ωραία.

Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το... θερμιδοφόρο - 30

Ώσπου στα 97 της όταν πια λόγω αδυναμίας εναπόθεσε την διατροφή της στα χέρια της μαμάς μου, οι άμυνές της έπεσαν, ενέδωσε, και παραδόθηκε ολοκληρωτικά στα θέλγητρα του παστίτσιου. «Πότε θα κάνεις εκείνη την παστίτσα;» τη ρωτούσε. «Το παστίτσιο γιαγιά, όχι η παστίτσα. Δεν είναι θηλυκό είναι ουδέτερο…» τη διορθώναμε εμείς αλλά εκείνη επέμενε: «Η παστίτσα, ξέρω εγώ τι λέω. Δεν μπορεί ένα τέτοιο φαγητό με τόσα πλούσια τα ελέη να είναι ουδέτερο. Θηλυκό είναι και θηλυκό του διαβόλου».

Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το... θερμιδοφόρο - 34

Αυτό, λοιπόν, το διαβολικά νόστιμο παστίτσιο έφτιαξα σήμερα και το μοιράζομαι μαζί σας… Συνεχίστε την ανάγνωση Παστίτσιο το τέλειο αλλά και το… θερμιδοφόρο

Ντολμαδάκια Γιαλαντζί με κληματόφυλλα

Εδώ που τα λέμε τα σπιτικά ντολμαδάκια είναι άλλο πράγμα. Η γεύση τους, όπως και να το κάνουμε, δεν συγκρίνεται με κανένα ετοιματζίδικο. Για να είμαι ειλικρινής δεν τα μαγειρεύαμε στο σπίτι μας. Ίσως γιατί δεν είχαμε ποτέ κληματαριά στην αυλή. Τα είχα δοκιμάσει μόνο από κονσέρβα, είχα απογοητευτεί και τα είχα απορρίψει.  Ώσπου η…. μοίρα με έφερε μπροστά  στα ονειρεμένα ντολμαδάκια της Φρόσως. Η Φρόσω είχε καταγωγή από την πόλη.  Μέναμε στην ίδια πολυκατοικία, τα διαμερίσματά μας δίπλα, δίπλα.  Ήταν μια  πανέμορφη και άξια  γυναίκα η Φρόσω, θεός σχωρέστην . Έμαθα πολλά από αυτήν. «Φαρδυκάπουλη και μαρμαροστηθούσα» ξετρέλαινε  τον άντρα της με τα τσαλίμια  και με τη μαγειρική της. Ερωτευμένος μέχρι τα μπούνια ο κυρ Σωτήρης, γινόταν χαλί να την πατήσει. Χατίρι δεν της χάλαγε.  Τον θυμάμαι να βάζει στο κασετόφωνο  το τραγούδι του Βαμβακάρη και να της το τραγουδάει : «πολίτισσα μου έμορφη, γλυκιά μελαχρινή μου, μονάκριβό πουλί μου, είσαι για μένα ο θησαυρός, για μένα είσαι η ζωή μου…»

Αυτή ήταν που μου έμαθε να τα μαγειρεύω  και επέμενε πως «τα κληματόφυλλα  τα μαζεύεις ώρα  πολύ πρωινή, για να κρατάνε τη δροσιά της νύχτας» και  «και μη ξεχάσεις πως τα γιαλαντζί  θέλουν πολύ κρεμμύδι και ζαχαρίτσα για να γλυκάνει το ρύζι τους… και το ρύζι θέλει μούλιασμα να φύγει η κόλλα για να μη λασπώνουν».

Ντολμαδάκια Γιαλαντζί - 23

Την πρώτη φορά που προσπάθησα να τα τυλίξω, πάντα με τη Φρόσω πάνω από το κεφάλι μου τα έκανα μαντάρα. Τελικά σας το βεβαιώνω πως  δεν είναι  δα και πυρηνική φυσική το τύλιγμα. «Αν πάρεις τη ρέγουλα» , είναι απλή υπόθεση. Απλή και χαλαρωτική. Μάλιστα αποφάσισα πως  κάνει πάρα πολύ καλό στην ψυχική μου ηρεμία. Αυτή η επαναλαμβανόμενη χειρονακτική εργασία με ηρεμεί, με βοηθά να συγκεντρωθώ, να σκεφτώ, να πάρω αποφάσεις, να ξεφορτωθώ άγχος, να συνεχίσω με καλύτερη διάθεση την ημέρα μου. Τι λέτε; Σας έπεισα να δοκιμάσετε να φτιάξετε τα ντολμαδάκια γιαλαντζί  με τη συνταγή της Φρόσως της πολίτισσας;

Τι θα χρειαστείτε:

– 250 γρ. τρυφερά αμπελόφυλλα, (γύρω στα 40-50)
– 1 φλιτζάνι ρύζι καρολίνα
– 4-5  ξερά κρεμμύδια
– 1 δοντάκι σκόρδο
– 2-3  πράσινα κρεμμυδάκια, ψιλοκομμένα
– 1 ματσάκι μαϊντανό
– 10 κλαράκια δυόσμο (μόνο τα φύλλα, ψιλοκομμένα)
– 1 κουτ. σουπ. ζάχαρη
– Αλάτι και πιπέρι
– Χυμός από 1 λεμόνι
– 1 φλιτζάνι του τσαγιού εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο

Πώς θα τα φτιάξετε:

Συνεχίστε την ανάγνωση Ντολμαδάκια Γιαλαντζί με κληματόφυλλα

Ανοιξιάτικο Φρικασέ με κατσικάκι γάλακτος

Το φρικασέ είναι ένα ελληνικό, ελληνικότατο φαγητό. Υπάρχει με άλλα λόγια σε όλες τις κουζίνες από τη Μακεδονία μέχρι την Πελοπόννησο και στα νησιά από το Ιόνιο, το Αιγαίο έως κάτω στην Κρήτη. Είναι, θα έλεγα, φαγητ …. παντός καιρού. Χειμωνιάτικο αν μαγειρευτεί με χοιρινό αλλά και ανοιξιάτικο, αφού τότε είναι η καλύτερη εποχή για τα αρνάκια και τα κατσικάκια του γάλακτος. Επίσης την άνοιξη τα μαρούλια και ο άνηθος μεγαλουργούν στους μπαξέδες και τα βρίσκεις πάμφθηνα  σε όλες τις λαϊκές αγορές Μπορεί όμως να μαγειρευτεί θαυμάσια και κατακαλόκαιρο με τρυφερό μοσχαράκι. Το φρικασέ  με λίγα λόγια είναι ένα κλασικό, αγαπημένο, μαμαδίστικο φαγητό.

Αρνάκι Φρικασέ - 23

Όμως, και εδώ είναι το μεγαλείο  της ελληνικής κουζίνας, κάθε μαμά  το μαγειρεύει με διαφορετικά υλικά. Η επιλογή των υλικών διαφέρει ανάλογα με την καταγωγή και την οικογενειακή μαγειρική παράδοση της κάθε μαμάς. Η μαμά μου το μαγειρεύει με σπανάκι. Στην Κρήτη το δοκίμασα σε δύο εκδοχές (και οι δύο υπέροχες):  με σταμναγκάθι η μία, μαγειρεμένο από τη  μαμά της φίλης μου της Φιλιώς και με αγριόχορτα, μυρώνια και καυκαλίθρες η άλλη. Εγώ πάλι το φτιάχνω κλασικά με κρεμμυδάκι και  μαρούλια αλλά μερικές φορές όταν με πιάνει το δημιουργικό μου ρίχνω και ότι λαχανικό μου περισσεύει και αντίδια και κολοκυθάκια τρυφερά έριξα  για παράδειγμα τις προάλλες και πηγαίνουν θαύμα. Το κοινό στοιχείο σε όλες τις εκδοχές είναι ότι όλες τελειώνουν πάντα με ένα ξινούτσικο αυγολέμονο.

Εδώ θα σας δείξω την παραδοσιακή  εκδοχή: Φρικασέ με κατσικάκι γάλακτος με μαρούλια και φρέσκο κρεμμυδάκι. Είναι ιδανική επιλογή για ένα γεύμα η και  για δείπνο στο σπίτι με παρέα, καθώς μπορείτε να το ετοιμάσετε από πιο νωρίς και να το ζεστάνετε μετά προσεκτικά, αλλά κυρίως επειδή η ασυνήθιστη γεύση του αρέσει πάντα πολύ σε όλους…

Τι θα χρειαστείτε:

– 1 κιλό κατσικάκι ή αρνάκι γάλακτος κομμένο σε 5-6 μερίδες
– 1 φλυτζ. του καφέ έξτρα παρθένο ελαιόλαδο
– 2 μαρούλια μεγάλα
– 5-6 φρέσκα κρεμμυδάκια
– 1 κρεμμύδι ξερό
– 1 λίτρο νερό βραστό
– Αλάτι  και πιπέρι
– Μια πρέζα κύμινο (προαιρετικά. Του πάει όμως πολύ)
– 1 φλυτζ. τσαγ. ψιλοκομμένο άνηθο (προαιρετικά)

Για το αυγολέμονο:

– 2 αυγά
– Χυμός από δύο λεμόνια
– Αλάτι πιπέρι
– Μια κουταλιά  κορν φλάουρ (προαιρετικά)

Πώς θα το φτιάξετε:

Αρνάκι Φρικασέ - 1 Συνεχίστε την ανάγνωση Ανοιξιάτικο Φρικασέ με κατσικάκι γάλακτος

Γλυκό Σύκο (Συκαλάκι)

Η συκιά της οποίας τα σύκα έγιναν το ωραιότατο γλυκό συκαλάκι, φύτρωσε από μόνη της σε μια γωνιά του δρόμου, ακριβώς κάτω από το σπίτι μου στο χωριό, σαν να την έσπειρε ένα αόρατο χέρι. Διόλου παράξενο γιατί έτσι, σαν σπαρμένα από το χέρι του Θεού, φυτρώνουν στην παρθένα Δροσοπηγιώτικη φύση ένα σωρό οπωροφόρα, αγριοκαστανιές, κορομπουλιές, μουριζιές, γκορτσιές και άλλα αγριόδεντρα που δίνουν ωραιότατους, μοσχομυριστούς καρπούς, χάρμα γεύσης και χρωμάτων, τους οποίους καρπούς οι μερακλίτισσες νοικοκυρές απλά τους μαζεύουν και κάνουν γλυκά, κομπόστες και μαρμελάδες που όμοιές τους δε συναντάς ούτε στα ζαχαροπλαστεία πολυτελείας.

Η συκιά μας που λέτε, φύτρωσε και μεγάλωνε και ψήλωνε και «άπλωνε φύλλα και κλαδιά και σκέπαζε τη γειτονιά». Μόνο φύλλα και κλαδιά όμως, συκαλάκι ούτε ένα για δείγμα. Ώσπου πριν από τρία χρόνια παρατηρήσαμε, εκεί στις αρχές του Ιούλη ανάμεσα στα πλατιά φύλλα, κάτι μικρά ολοστρόγγυλα καταπράσινα συκαλάκια, σα μικρά σφιχτά μπαλάκια. Η συκιά μας αποφάσισε να καρπίσει. Μα Ιούλη μήνα κάρπισε η ευλογημένη, θα αναρωτηθείτε, και με το δίκιο σας. Τα σύκα Ιούνιο, βία βία Ιούλιο, είναι ήδη ώριμα και μελωμένα και πλημμυρίζουν τις αγορές. Ε, τι να σας πω; Η δική μας η συκιά, δεν ήταν σαν τις άλλες, έκανε του κεφαλιού της, δε βιαζόταν καθόλου. Δεν την ενδιέφεραν οι ημερομηνίες. «Προχωρούσε με το πάσο της» που λένε και στο χωριό μου.

Όλοι εμείς στη γειτονιά, με αγωνία σχεδόν, παρατηρούσαμε τα συκαλάκια κάθε τόσο και περιμέναμε να ωριμάσουν για να δοκιμάσουμε τους πρώτους της καρπούς. Η τρελή συκιά, όμως, μας αγνοούσε. Είχε το δικό της πρόγραμμα. Πέρασε ο Ιούλης, ήρθε ο Αύγουστος, πέρασε κι αυτός, ήρθε το Φθινόπωρο, έπεσε και το πρώτο χιόνι, τα συκαλάκια εκεί, σφιχτά-σφιχτά, αρνούνταν να ωριμάσουν. Τελικά έγιναν θυσία στον παγωμένο βωμό του Δροσοπηγιώτικου χειμώνα που ενέσκυψε βαρύς ως συνήθως. Την επόμενη χρονιά, δεν περίμενα καθόλου. Τα μάζεψα μόλις άρχισαν να φουσκώνουν, άγουρα και σφιχτά, και έφτιαξα ένα γλυκό συκαλάκι, μμμμ μούρλια. Άλλο να σας το λέω και άλλο να το τρώτε.

Από τότε το φτιάχνω κάθε χρόνο και το γευόμαστε όλοι στη γειτονιά. Άλλωστε, η περίεργη συκιά που μια μέρα καλή την έσπειρε το χέρι του Θεού, δεν είναι ιδιοκτησία κανενός, ανήκει σε όλους. Η συνταγή για το γλυκό συκαλάκι είναι δοκιμασμένη και πετυχαίνει πάντα. Την πήρα από την αδερφούλα μου τη μικρή, (είμαστε τρεις ζωή να ’χουμε), που έχει και το όνομα της γιαγιάς Αθηνάς. Μόνο που η γιαγιά Αθηνά που τα ήξερε όλα από γλυκό συκαλάκι μάλλον δε σκάμπαζε γρι, γιατί στο χωριό συκιές δεν υπήρχαν και τα μόνα σύκα που ξέραμε παλιά, ήταν τα ξερά, αυτά που της έφερναν οι κόρες, τα εγγόνια, τα δισέγγονα, τα ανίψια και τα παρανίψια όταν έρχονταν να την επισκεφτούν, να της φιλήσουν το χέρι και να πάρουν την ευχή της…

Υλικά:

– 50 σύκα μέτρια
– 1 κιλό ζάχαρη
– 3 ποτήρια νερό
– Χυμός ενός λεμονιού
– 1-2 βανίλιες

Εκτέλεση:

Συνεχίστε την ανάγνωση Γλυκό Σύκο (Συκαλάκι)

Φακές Σούπα

Ένα πλούσιο γεύμα με ένα …..«ταπεινό» υλικό!

Μια μέρα ο Διογένης, ο γνωστός κυνικός φιλόσοφος, έτρωγε ένα πιάτο φακή καθισμένος έξω από το πιθάρι του. Εκείνη την ώρα έτυχε να περνάει από εκεί ένας απεσταλμένος του άρχοντα. Κοντοστάθηκε, λοιπόν και του είπε: «Α! Διογένη, αν μάθαινες να μην είσαι ανυπότακτος και αθυρόστομος και αν κολάκευες λιγάκι τον άρχοντα δε θα ήσουν τώρα αναγκασμένος να τρως συνέχεια φακές.» ο Διογένης σταμάτησε να τρώει, σήκωσε το βλέμμα του και κοιτάζοντας τον πλούσιο στα μάτια του αποκρίθηκε. «Α, φουκαρά αδερφέ μου! Αν μάθαινες να τρως λίγες φακές, δεν θα ήσουν αναγκασμένος να υπακούς και να κολακεύεις συνεχώς τον άρχοντα.»

Από αυτήν τη μικρή ιστοριούλα συμπεραίνουμε πολλά αλλά κρατάμε αυτό: η ταπεινή φακή ταΐζει τον κόσμο εδώ και χιλιάδες χρόνια. Πράγματι η καλλιέργειά της ήταν ευρύτατα διαδεδομένη στην αρχαία Ελλάδα και στη Ρώμη σύμφωνα με αναφορές κειμένων του Ηρόδοτου, Θεόφραστου, Αριστοφάνη, Διοσκουρίδη, Κολουμέλα, Πλίνιου και Βιργίλιου και ήταν γνωστή ως φακός εσθιόμενος. Η καλλιέργεια της φακής ήταν γνωστή και στην αρχαία Αίγυπτο.

Αντικείμενα από φακές και υπολείμματα της τροφής έχουν βρεθεί στην περιοχή της Μεσοποταμίας σε αρχαιολογικές ανασκαφές που χρονολογούνται εδώ και 8000 χρόνια. Άλλωστε δεν ξεχνάμε και την ιστορία της Βίβλου που αναφέρει πως  ο Ησαύ εγκατέλειψε τα πρωτοτόκια του για ένα πιάτο νόστιμη ευωδιαστή σούπα από κόκκινες φακές που μαγείρεψε ο αδελφός του ο Ιακώβ και ένα καρβέλι ψωμί. Την παροιμιώδη έκφραση «αντί πινακίου φακής»,  τη λέμε όταν κάποιος παραχωρεί ένα πολύτιμο αγαθό για ένα ευτελές αντάλλαγμα.

Η φακή ήταν και εξακολουθεί να είναι συνώνυμο της ταπεινότητας και της πενίας. Κάποτε οι ευγενείς καλοφαγάδες δεν την έβαζαν στο τραπέζι τους. Την απαξίωναν γιατί θεωρούνταν «το φαΐ του φτωχού», καθώς ήταν ανέκαθεν πολύ φτηνή. Σήμερα, η  αξία της ταπεινής φακής έχει αναγνωριστεί διεθνώς και τη συναντάμε ακόμα και σε επίσημα γεύματα και σε γκουρμέ εκδοχές.  Είναι ένας γαστρονομικός και διατροφικός θησαυρός, γιατί τα έχει όλα: Είναι φτηνή,  είναι εύκολη στο μαγείρεμα, είναι θρεπτική και πάνω απ’ όλα νόστιμη. Η πιο νόστιμη από όλα τα όσπρια. Συνεχίστε την ανάγνωση Φακές Σούπα

Πατροπαράδοτη Φασολάδα – Το εθνικό μας φαγητό

Ποιο είναι τάχα το εθνικό φαγητό των Ελλήνων; Η απάντηση δεν είναι τόσο προφανής τώρα πιά. Για τον τουρίστα μπορεί το εθνικό μας φαγητό να είναι ο γύρος ή ο γκρικ μουζάκα. Το αρνάκι στη σούβλα επίσης έχει περγαμηνές έως και ομηρικές. Πάντως ανάμεσα στα πιάτα που μπορεί να προταθούν για τον τίτλο αυτό σίγουρα θα βρούμε και «την πατροπαράδοτη φασολάδα» όπως την έλεγε η γιαγιά Αθηνά (δες και τη συνταγή με φασόλια γίγαντες στον ταβά). Λένε ότι καθιερώθηκε ως εθνικό φαγητό την εποχή της δικτατορίας Μεταξά. (Δηλαδή πώς; με διάταγμα; ). Ας μην το πάρουμε αυτό στα σοβαρά.

Αν είστε κι εσείς «της μεταπολίτευσης χαμένη γενιά», θα θυμάστε ίσως ότι στην πρώτη Γυμνασίου, το βιβλίο Φυσικής Ιστορίας  αφιέρωνε, στην αρχή του,  σελίδες επί σελίδων στον «φασίολο τον κοινό». Ο φασίολος ο κοινός, κοινώς η φασολιά, είναι το φυτό που δίνει τα γνωστά μας φασόλια, με δυο μορφές -αφενός τα πράσινα χλωρά φασολάκια και αφετέρου τα ξερά φασόλια.

Δεν θα ξεχάσω επίσης τις εκθέσεις για την αποταμίευση που γράφαμε κάθε 31η Οκτωβρίου  οι οποίες περιλάμβαναν απαραιτήτως και τη γνωστή παροιμία «Φασούλι το φασούλι γεμίζει το σακούλι» που παινεύει την αξία της οικονομίας και της υπομονής

Υπάρχει επίσης  και η πολύ γνωστή έκφραση «άλλο φασούλι κι αυτό!» ή «καινούργιο φασούλι βγήκε», που τη λέμε όταν ανακύψει κάποιο απροσδόκητο πρόβλημα.

Οι παλιότεροι την εκτιμούσαν πολύ τη φασολάδα ή «φασουλάδα». Ο Βάρναλης, ηλικιωμένος πια, όταν τον ρώτησαν ποιες είναι κατά τη γνώμη του οι μεγάλες χαρές της ζωής απάντησε, «Οι γυναίκες, η θάλασσα, η φασουλάδα, και να βλέπεις να παίζουν τάβλι στο Βυζάντιο» (το καφενείο του Κολωνακιού όπου σύχναζε). Σε ένα από τα ποιήματα που έγραψε μέσα στη δικτατορία, αποκαλεί «πανεθνική» τη φασουλάδα .

 Ο Παπαδιαμάντης, πάλι, υμνεί «τα καλομαγειρευμένα με ικανὸν ευώδες έλαιον φασόλια καὶ μὲ άφθονον κοκκίνην πιπεριάν», ενώ ο Καραγάτσης με ηδονή περιγράφει την ευτυχία κάποιων απόκληρων που έτυχε να βρουν ένα σακουλάκι φασόλια… «Θα ‘κλεβαν ένα τσουκάλι. Θα ‘παιρναν —δανεικό κι αγύριστο— λάδι δράμια εκατό, απ’ τον μπακάλη. Ένας κρόμμυδος, κάπου θα βρίσκονταν. Και θα γινόταν μια φασουλάδα θεός

Ο Έλληνας, Εβραίος και αριστερός  Μωυσής  Μπουρλάς, από την εξορία του Άη Στράτη, αναφέρει πως  οι εξόριστοι είχαν αγοράσει μια φορά  μια τεράστια ποσότητα φασόλια σε πολύ χαμηλή τιμή  και, αναγκαστικά, τα έτρωγαν μεσημέρι και βράδυ: «Τα φασόλια που μας φέραν άρχισαν να τα μαγειρεύουν σχεδόν κάθε μέρα, τη μια σαλάτα, την άλλη με ντομάτα, την τρίτη πηχτή, την τέταρτη σούπα ή στο φούρνο.»

 Από κάποιο  θεατρικό συγκρότημα τραγουδήθηκε το παρακάτω τραγουδάκι στο σκοπό του «Βαλεντίνα, αχ Βαλεντίνα, αχ βρε τσαχπίνα» κτλ.:Αχ φασουλάδα, τι νοστιμάδα /των οσπρίων είσαι η αντίκα /κι απ’ το μέλι πιο πολύ έχεις γλύκα είτε σούπα είτε σαλάτα /είτε άσπρη ή με ντομάτα /ξεπερνάς τη μαρμελάδα,
έχεις νάζι, έχεις χάρη /των φαγιών μαργαριτάρι,/φασουλάδα – φασουλάδα!

Ωστόσο, η καημένη η φασουλάδα, αφού έθρεψε γενιές και γενιές και όπως έλεγε η γιαγιά Αθηνά «και  ζεσταίνει και χορταίνει!»  έπεσε σε ανυποληψία μόλις πήρε το (δανεικό) κουτάλι μας (γλυφό) νερό, κι έτσι ντρεπόμαστε να την αναφέρουμε για κατεξοχήν ελληνικό φαγητό, σαν τον νεόπλουτο που κρύβει τη γριά μάνα του επειδή φοράει τσεμπέρι. Πρήζει βέβαια, φέρνει και αέρια, είναι η αλήθεια, είναι και αντιτουριστική αλλά εμάς ποσώς μας ενδιαφέρει γιατί ανήκουμε στους φασολάδες και τη συχνομαγειρεύουμε (μια φορά την εβδομάδα οπωσδήποτε) γιατί έτσι μας αρέσει. Συνεχίστε την ανάγνωση Πατροπαράδοτη Φασολάδα – Το εθνικό μας φαγητό

Κομπόστα Ροδάκινο & Μαρμελάδα Ροδάκινο

Καλοκαιρινή λαγνεία σε ανεπαίσθητα χνουδωτό περιτύλιγμα ή βορά στις χωματερές της βόρειας Ελλάδας, το ροδάκινο, είναι ο ελληνικός Αύγουστος: άρωμα ραστώνης και σπατάλη των κόπων μιας ολόκληρης χρονιάς, ένα φρούτο που ωριμάζει απότομα και διαρκεί λίγο. Δροσερό, ζουμερό και γεμάτο άρωμα, το ροδάκινο, θεωρείται το φρούτο της αγνότητας και της αθανασίας, σύμφωνα με κάποιες ανατολίτικες παραδόσεις. Φθαρτό και ευαίσθητο, αντέχει λίγο στη φρουτιέρα του  τραπεζιού και στο ψυγείο η τρυφερή του σάρκα πληγώνεται και μαυρίζει.

Μπορούμε όμως να φυλακίσουμε το άρωμα και τη γεύση αυτής της καλοκαιρινής ομορφιάς μέσα σε βάζα, σαν μαρμελάδα η κομπόστα και να την απολαύσουμε όταν πιάσουν τα μεγάλα κρύα φέρνοντας το καλοκαίρι μέσα στο χειμώνα. Προμηθευτείτε τα, γερά,  ώριμα, ζουμερά και γλυκά και ελάτε να φτιάξουμε κομπόστα  και μαρμελάδα. Η συνταγή είναι της γιαγιάς μου. Αυτό σημαίνει ότι είναι πολύ παλιά, εύκολη και πετυχαίνει πάντα. Τα υλικά που σας δίνω είναι για ένα κιλό ροδάκινα καθαρισμένα και απαλλαγμένα από το κουκούτσι τους. Εσείς προσαρμόστε την στην ποσότητα που θέλετε να φτιάξετε. Αν σας αρέσουν οι σπιτικές μαρμελάδες δείτε και τις συνταγές για μαρμελάδα φράουλα και μαρμελάδα βερίκοκο. Συνεχίστε την ανάγνωση Κομπόστα Ροδάκινο & Μαρμελάδα Ροδάκινο